KNAW Repository

Frisian Varieties - Isolation and Contact

Versloot, A.P. (2012) Frisian Varieties - Isolation and Contact.

[img]
Preview
PDF (Language Structure and Language Contact) - Accepted Version
Available under License Creative Commons Attribution Non-commercial No Derivatives.

1229Kb

Abstract

Taalstructuur en Taalcontact Het is een claim van zowel de theorie van de universele grammatica als van de democratiserings-beweging van de jaren 1960 dat alle talen gelijkwaardig zijn: “een taal is een dialect met een leger”. Gelijkwaardig in ethisch opzicht hoeft echter niet te betekenen dat talen ook principiëel gelijkvormig zijn in de zin dat ze in vergelijkbare mate complex zouden zijn. Zo wordt de mate van taalverandering door verschillende taalkundigen in verband gebracht met de mate van taalcontact (bijv. Aalberse 2009). Verandering betekent nog niet automatisch versimpeling. Phylogenetisch onderzoek naar creolentalen, die het resultaat zijn van extreem taalcontact, laat zien dat die talen in typologische analyses met statistische clustertechnieken bij elkaar belanden in een bijzondere categorie (Bakker e.a. 2011). In het theoretisch concept van taal als complex, dynamisch systeem, waarbij ‘regels’ het gevolg zijn van zelforganisatie van binnen uit (emerging patterns) speelt populatiedynamiek een belangrijke rol: de patronen in een systeem kunnen afhankelijk zijn van het aantal actoren dat erbij betrokken is. Daarbij spelen zowel de omvang van de groep als de contacten met andere (verwante) systemen een rol. Er zijn dus twee assen, de één met aantallen sprekers van een varieteit, de tweede de mate van contact met anderstaligen. We kunnen in een versimpelde weergave vier velden onderscheiden. De Friese casus bevat voor drie van de vier velden voorbeelden. Door een aantal typologische verschijnselen te vergelijken voor de verschillende varieteiten in die drie velden, wordt gepoogd nader inzicht te verschaffen in de impact van beide variabelen. Als checklist fungeert de lijst van typologische items die ik eerder gebruikt heb om het meer of minder archaïsche karakter van de Friese overlevering uit de late middeleeuwen te analyseren (Versloot 2004). Tenslotte worden de uitkomsten vergeleken met een soortgelijke studie naar de Zwitserduitse dialecten van Wallis.

Item Type:Lecture
Institutes:Fryske Akademy
ID Code:10051
Deposited On:16 Jan 2012 15:33
Last Modified:24 Jan 2012 13:05

Repository Staff Only: item control page